Wat is het verschil tussen CO en CO2?
04.09.2026
Wat is koolmonoxide (CO)?
Koolmonoxide (CO) komt van zichzelf niet voor in de atmosfeer. Het gas verbindt zich in ons lichaam heel sterk met hemoglobine. In een normale situatie zorgt dit eiwit in onze rode bloedlichaampjes ervoor dat zuurstof van onze longen naar onze organen wordt gebracht en kooldioxide wordt afgevoerd. Helaas bindt koolmonoxide veel sterker aan hemoglobine dan zuurstof en kooldioxide, waardoor het de plaats van deze gassen inneemt. Daardoor kan CO al snel dodelijk zijn.
Het zeer giftige CO ontstaat bij onvolledige verbranding van brandstoffen. Dit kan onder meer gebeuren in verwarmingsinstallaties. Zorg er dus steeds voor dat je het CO-gehalte monitort tijdens werkzaamheden aan een cv-installatie, dat je een CO-meting uitvoert voordat je de verwarmingsruimte betreedt, dat de ruimte goed geventileerd is en dat je de ketel in goed werkende staat achterlaat. Werkt de ketel niet naar behoren, dan stel je hem buiten werking voordat je de ruimte verlaat! Zo vermijd je gevaarlijke situaties.
Door schone lucht te ademen verlaat het gebonden koolmonoxide weer het lichaam. Dit proces gaat echter veel langzamer dan het opnemen, waardoor dagelijkse blootstelling aan een kleine concentratie koolmonoxide ook gevaar kan opleveren, door opbouw van het gas in het lichaam.
Wat is kooldioxide (CO₂) ?
CO₂ komt al in beperkte mate in de atmosfeer voor en is veel minder toxisch dan CO. Slechts in hoge concentraties is verstikking mogelijk. Een hoge CO2-waarde kan wel hoofdpijn, sufheid en concentratiestoornissen veroorzaken. Het menselijk lichaam produceert zelf CO₂ en verwijdert dit door uitademing. CO₂-metingen worden daarom vooral uitgevoerd in openbare gebouwen, kantoren en klaslokalen, waar veel personen aanwezig zijn en een goede luchtkwaliteit belangrijk is. Naast de effecten op de mens is CO₂ ook een broeikasgas en heeft het daardoor een negatieve invloed op de opwarming van de aarde.
Zowel CO als CO₂ zijn geur- en kleurloos. Je neemt ze dus niet waar tot je er hinder van ondervindt. In het geval van CO is het vaak al te laat voordat je het merkt. Je kan er dus maar beter voor zorgen dat je maatregelen neemt om jezelf en anderen preventief te beschermen.
Waarom CO zo gevaarlijk is
Het grootste gevaar van CO is dat je het niet kunt waarnemen. Wie wordt blootgesteld aan koolmonoxide merkt vaak aanvankelijk alleen vage klachten zoals hoofdpijn of misselijkheid. Hierdoor worden symptomen regelmatig verward met vermoeidheid, griep of stress.
CO kan ontstaan door:
- Defecte verwarmingsketels
- Onvoldoende ventilatie
- Slecht afgestelde branders
- Verstopte rookgasafvoeren
- Onjuist gebruik van verbrandingstoestellen
Daarom is het belangrijk om tijdens werkzaamheden aan verwarmingsinstallaties steeds het CO-gehalte te monitoren en rookgassen te meten.
Waarom CO₂ wordt gemeten in gebouwen
CO₂-metingen worden vooral uitgevoerd in kantoren, scholen, vergaderzalen en andere ruimtes waar veel mensen aanwezig zijn. Omdat mensen voortdurend CO₂ uitademen, stijgt de concentratie wanneer onvoldoende wordt geventileerd.
Een verhoogde CO₂-waarde wijst vaak op:
- Onvoldoende ventilatie
- Slechte luchtkwaliteit
Door CO₂ continu te monitoren kan tijdig worden ingegrepen om een gezond binnenklimaat te garanderen.
Welke meetinstrumenten gebruik je?
Afhankelijk van de toepassing zijn verschillende meetoplossingen beschikbaar.
Voor het meten van CO
- Rookgasanalysers voor verwarmingsinstallaties
- Draagbare enkelgasdetectoren voor koolmonoxide
- Multigasdetectoren met CO-sensor
- Vaste gasdetectiesystemen met alarmfunctie
Voor het meten van CO₂
- CO₂-meters voor kantoren, klaslokalen en vergaderruimtes
- Binnenluchtkwaliteitsmeters
- Monitoringsystemen voor ventilatiebeheer
